علت سفیدی زودرس موها چیست؟
تغییر رنگ موها که معمولاً از دهه 30 یا 40 آغاز می شود یکی از فرآیندهای طبیعی بالا رفتن سن است. رنگدانهای به نام ملانین، رنگ موی ما را تعیین میکند که با افزایش سن، تولید آن در بدن کاهش یافته و باعث سفیدی موها می شود. اما در برخی افراد سفید شدن موها قبل از 20 سالگی شروع می شود. اگرچه این موضوع جای نگرانی است ولی سفیدی زودرس موها قبل از 20 سالگی طبیعی نیست و علل دیگری غیر از بالا رفتن سن دارد.
ژنتیک، استرس، کمبود مواد مغذی و شرایط سلامتی بر سفید شدن زودرس مو تأثیر میگذارد و عادات سالم مانند مدیریت استرس، سیگار نکشیدن و جلوگیری از آسیب رسیدن به موها ممکن است به کُند شدن آن کمک کند.
فهرست مطالب
علل | پیشگیری | درمان های طبیعی
دلایل سفید شدن زودرس موها
استرس
همانطور که استرس میتواند پیری را تسریع کند، می تواند در سفیدی زودرس موها هم نقش داشته باشد.
ملانین به مو و پوست رنگ میدهد. هنگامی که فولیکول های مو، تولید ملانین را متوقف می کنند، موها رنگ خود را از دست میدهند و شروع به خاکستری شدن می کنند.
محققان معتقدند که پاسخ مبارزه یا گریز بدن به استرس، تولید نوراپی نفرین را تحریک میکند. این هورمون باعث میشود سلولهایی که ملانین (ملانوسیتها) تولید میکنند از فولیکولهای مو خارج شوند و در نتیجه موها رنگ خود را از دست بدهند.
بیماریهای زمینهای
برخی بیماریهای خاص ممکن است منجر به سفیدی زودرس موها و یا تشدید سرعت سفید شدن موها شوند.
افراد مبتلا به آلوپسی آرهآتا (نوعی ریزش مو) یا بیماری ویتیلیگو (پیسی) ممکن است بدون توجه به سن، بخش های قابل توجهی از موهایشان خاکستری شود.
تحقیقات نشان میدهد که میان چند بیماری خودایمنی و سفید شدن زودرس موها ارتباط وجود دارد که عبارتند از:
- بیماری سلیاک
- فیبروز کیستیک
- بیماریهای تیروئید
- بیماریهای ژنتیکی مانند سندروم لویی-بار و سندروم ورنر
آیا میدانید
علاوه بر برخی بیماریهای زمینهای، برخی از داروهای تجویزی نیز ممکن است بر خاکستری شدن و ریزش موها تأثیر داشته باشند.
ژنتیک
زمینه ژنتیکی نقش مهمی در سفیدی زودرس موها دارد. به طور معمول، موهای خاکستری حدود 35 سالگی شروع به ظاهر شدن میکنند. با این حال، مانند سایر فرآیندهای پیری در بدن، ظاهر شدن تارهای خاکستری ممکن است برای افراد مختلف در زمانهای مختلفی شروع شود که این موضوع تا حدود زیادی بسته به ژنهای آنها و ترکیبی از عوامل دیگر دارد.
تحقیقات ژنتیکی، موفق به شناسایی ژن های خاصی شده اند که مسئول سفید شدن زودرس موها هستند. این ژن ها همانند سایر ویژگی های ژنتیکی از والدین به فرزندان منتقل می شود و احتمال سفیدی زودرس موها را تا 5 برابر بیشتر می کند.
کمبودهای تغذیهای
کمبود برخی ویتامینها و مواد معدنی ممکن است با سفید شدن زودهنگام موها مرتبط باشد. مطالعات نشان میدهد که سطوح پایینتر مواد مغذی زیر ممکن است در سفیدی زودرس موها نقش داشته باشد:
- کلسیم
- مس
- آهن
- سلنیوم
- روی
- ویتامین B12 (کوبالامین)
- ویتامین D3
- پروتئین (فریتین پروتئین حاوی آهن است )
آیا میدانید
کمبود پروتئین یکی از علل تغذیه ای سفید شدن زودرس موها است. به همین دلیل افرادی که از رژیم های گیاهخواری و وگان پیروی می کنند، بدلیل فقدان دریافت پروتئین کافی، در معرض خاکستری شدن مو هستند.
برخی شواهد اولیه نشان میدهد که مصرف مکملهای B کمپلکس به طور خاص ممکن است به کُند شدن سفید شدن زودرس موها کمک کنند.
استرس اکسیداتیو
در حالی که سفید شدن مو عمدتاً ژنتیکی است اما فرآیند استرس اکسیداتیو در بدن ممکن است در وقوع سفیدی زودرس موها می شود.
استرس اکسیداتیو در اثر بهم خوردن تعادل میان رادیکال های آزاد و آنتی اکسیدان ها بوجود می آید و می تواند منجر به آسیب سلول ها شود. رادیکالهای آزاد مولکولهای ناپایداری هستند که به سلولها آسیب میرسانند و در پیری و ابتلا به بیماری ها نقش دارند. آنتی اکسیدان ها مولکول هایی هستند که با رادیکال های آزاد مبارزه می کنند.
سیگار کشیدن
تحقیقات قدیمی نشان میدهد که افراد سیگاری دو و نیم برابر بیشتر از افراد غیرسیگاری احتمال دارد دچار سفیدی زودرس موها (قبل از 30 سالگی) شوند.
رنگ مو و محصولات شیمیایی مو
استفاده از رنگ مو و محصولات شیمیایی مو، حتی شامپوها، میتوانند در سفید شدن زودرس موها نقش داشته باشند. بسیاری از این محصولات حاوی مواد مضری هستند که تولید ملانین را کاهش میدهند.
پراکسید هیدروژن، که در بسیاری از رنگ موها وجود دارد، یکی از این مواد شیمیایی مضری است که استفاده بیش از حد محوصلات حاوی آن می تواند باعث سفید شدن موها شود.
پیشگیری
مکملهای “ضد سفیدی مو ” در بازار موجودند که ادعا میکنند از سفید شدن موها جلوگیری میکنند و یا حتی باعث برگشت مجدد رنگ موها می شوند. با وجود این ادعاها، محققان هنوز در حال تلاشند تا راه هایی را برای دستیابی به این اهداف بیابند و این یعنی این محصولات اثربخشی که ادعا می کنند را ندارند!
با این وجود برخی تغییرات در سبک زندگی ممکن است به کُند شدن یا به تأخیر انداختن روند پیری و سفید شدن موها کمک کند از جمله:
- داشتن یک رژیم غذایی متعادل برای دریافت مقادیر کافی از آنتیاکسیدانها، ویتامینها و مواد معدنی ضروری برای سلامت موها مانند میوه ها و سبزیجات تازه، چای سبز، روغن زیتون، ماهی، گوشت قرمز
- خواب کافی و با کیفیت: کمبود خواب میتواند با افزایش سطح هورمون های استرس در بدن، باعث مختل شدن سلامت موها شود
- ترک سیگار: مصرف نیکوتین با سفیدی زودرس موها مرتبط است.
- مدیریت استرس برای محدود کردن شتاب فرآیندهای پیری مو و بدن
- محافظت از پوست و مو در برابر آفتاب: تحقیقات نشان میدهد که قرار گرفتن در معرض اشعه ماوراء بنفش (UV) ممکن است به ملانین موجود در فولیکولهای مو آسیب برساند.
- محدود کردن استفاده از حالت دهنده های مو حرارتی و شیمیایی: شواهد نشان میدهد که مواد شیمیایی به رنگ مو و ابزارهای حالت دهنده حرارتی به ساختار مو آسیب میرسانند و میتوانند منجر به سفیدی زودرس موها شوند.
- درمان بیماری زمینه ای که باعث سفید شدن موها شده است.
درمانهای طبیعی
رنگ موهای زیادی در بازار وجود دارد که موهای سفید را میپوشانند، اما بسیاری از این رنگها به سفید شدن زودرس موها کمک میکنند و ممکن است باعث واکنشهای آلرژیک نیز شوند.
درمانهای طبیعی زیر میتوانند جایگزینی برای کاهش سرعت سفید شدن موها بدون آسیب رساندن به بدن یا ایجاد آسیب بیشتر به رنگدانههای مو باشند:
برگهای کاری
برگهای کاری وقتی با روغن مو ترکیب شده و روی پوست سر مالیده میشوند، میتوانند روند سفید شدن زودرس موها را کند کنند.
برینگراج
استفاده از این گیاه مو را تیره میکند و از سفید شدن زودرس آن جلوگیری میکند. آب این برگها باید در روغن نارگیل یا روغن کنجد جوشانده شده و روی مو ماساژ داده شود. این گیاه به صورت روغن نیز در بازار موجود است.
آملا (انگور فرنگی هندی)
یک مکمل گیاهی است که با افازیش رنگدانه های به معکوس کردن سفیدی زودرس موها کمک می کند. آملا را میتوان به صورت پودر یا مکمل پیدا کرد. پودر آن را میتوان با روغن نارگیل مخلوط کرد و مستقیماً روی پوست سر مالید.
چای سیاه
چای سیاه میتواند موها را تیرهتر، براقتر و نرمتر کند. میتوان با دم کردن سه تا پنج چای کیسهای در دو فنجان آب جوش و شستشوی موها با آن و یا اضافه کردن چای سیاه به نرمکننده از آن استفاده کرد.
مس
پایین بودن سطح مسدر بدن میتواند منجر به سفید زودرس موها شود. منابع غذایی خوب مس عبارتند از جگر گاو، عدس، بادام، شکلات تلخ و مارچوبه.
- کدو تنبل
کدو تنبل به دلیل بازیابی رنگدانه مو و تحریک ریشه مو شناخته شده است. ماساژ منظم روغن کدو تنبل میتواند از سفید شدن موها جلوگیری کند.



