تداخلات دارویی با گریپ فروت: داروهایی که نباید با گریپ فروت مصرف شوند
گریپ فروت میوه ای است که فواید سلامتی زیادی دارد، با این حال با برخی داروهای رایج تداخل دارد و اثرات آنها را بر بدن تغییر میدهد. علت تداخلات دارویی با گریپ فروت این است که این میوه سطح برخی داروها را در خون افزایش داده که این امر عوارض جانبی جدی به دنبال دارد.
توجه داشته باشید که مصرف گریپ فروت به صورت کامل، به عنوان آبمیوه یا حتی به عنوان مکمل در هنگام مصرف برخی داروها مانند داروهای فشار خون، عفونت، آریتمی، اضطراب و غیره میتواند عوارض جانبی جدی ایجاد کند.
توجه
این مقاله حاوی اطلاعات عمومی است نه توصیه های پزشکی.
علت تداخلات دارویی با گریپ فروت چیست؟
داروها توسط گروه خاصی از پروتئینها به نام سیتوکروم (CYPs) در کبد و روده کوچک پردازش میشوند. CYPها داروها را تجزیه میکنند و سطح خونی بسیاری از آنها را کاهش میدهند.
گریپ فروت و چند گونه از میوه های نزدیک به آن مانند پرتقال سویل، تانجلو، پوملو و مینهلا، حاوی دستهای از مواد شیمیایی به نام فورانوکومارینها هستند. فورانوکومارینها عملکرد طبیعی CYPها را مختل میکنند. در واقع، مطالعات نشان میدهد که آنها سطح خونی بیش از 85 داروی مختلف را افزایش میدهند.
گریپ فروت با کُند کردن روشی که CYPها به طور معمول داروها را در روده و کبد تجزیه میکنند، عوارض جانبی دارو را افزایش میدهد و یا اثربخشی دارو را کاهش میدهد.
آیا میدانید
تنها خوردن یک گریپ فروت کامل یا یک لیوان آب گریپ فروت برای تغییر نحوه تأثیر داروها کافی است و اثرات آن چند روز طول میکشد. یعنی توانایی گریپ فروت در ایجاد تداخلات دارویی می تواند 1 تا 3 روز طول بکشد!
داروهایی که با گریپ فروت تداخل دارند
۱. برخی استاتینها (داروهای کلسترول)
برخی از داروهای کلسترول به نام استاتینها با گریپ فروت سازگار نیستند. استاتینها با محدود کردن تولید طبیعی کلسترول باعث بهبود پروفایل لیپوپروتئینها در خون و کاهش مرگ و میر ناشی از بیماری قلبی در بیماران در معرض خطر میشوند.
استاتینها میتوانند باعث رابدومیولیز یا تجزیه بافت عضلانی شوند. این امر منجر به ضعف عضلانی، درد و گاهی اوقات آسیب کلیوی میشود.
مصرف گریپ فروت سطح سه استاتین رایج در خون را به میزان قابل توجهی افزایش و خطر رابدومیولیز را بالا می برند.
استاتین هایی که با گریپ فروت تداخل دارند عبارتند از:
- آتورواستاتین (لیپیتور)
- لوواستاتین (مواکور)
- سیمواستاتین (زوکور)
مطالعات نشان میدهد که نوشیدن یک لیوان آب گریپ فروت با سیمواستاتین یا لوواستاتین، سطح این استاتینها را در خون 260٪ افزایش میدهد!
جایگزینها
پراواستاتین (پراواکول)، روزوواستاتین (کرستور) و فلوواستاتین (لسکول) با گریپ فروت تداخل ندارند.
۲. مسدودکنندههای کانال کلسیم
ممکن است گریپفروت با برخی از داروهای فشار خون – به ویژه دسته داروهای مسدودکننده کانال کلسیم – تداخل داشته باشد.
برای مثال، گریپ فروت میتواند با افزایش سطح پروکاردیا (نیفدیپین) در جریان خون، خطر عوارض جانبی مانند فشار خون پایین و تورم را افزایش دهد.
داروهای مسدود کننده کانال کلسیم که برای کنترل فشار خون بالا تجویز می شوند و با گریپ فروت تداخل دارند عبارتند از:
- فلودیپین
- نیفدیپین (پروکاردیا)
جایگزین ها
کاردیزم (دیلتیازم)، نورواسک (آملودیپین) و ورلان (وراپامیل) داروهای جایگزینی هستند که تداخل کمی با گریپ فروت دارند یا اصلاً تداخلی ندارند.
داروهای حاوی استروژن
گریپ فروت میتواند سطح استروژن را در داروهای حاوی استروژن مانند قرصهای ضدبارداری هورمونی یا قرصهای استرادیول، افزایش دهد و در نتیجه منجر به عوارض جانبی بیشتری شود.
مصرف بیش از حد استروژن می تواند باعث حالت تهوع، استفراغ و خونریزی واژینال شود و دوزهای بالای آن با خطر حملات قلبی و لخته شدن خون همراه است.
برخی از داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی
داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی فعالیت سیستم ایمنی را کاهش میدهند. گروهی از این داروها با گریپ فروت تداخل دارند. مصرف گریپ فروت هنگام استفاده از این داروها سطح آنها را افزایش داده و خطر ابتلا به مشکلاتی مانند سمیت کلیوی را افزایش میدهد.
داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی که با گریپ فروت تداخل دارند، عبارتند از:
- آفینیتور، زورترس (اورولیموس)
- نئورال (سیکلوسپورین)
- پروگرف (تاکرولیموس)
- راپامون (سیرولیموس)
هشدار
هنگام مصرف هر یک از داروهای فوق باید از گریپ فروت اجتناب کنید یا مصرف آن را محدود کنید.
بوسپیرون
گریپ فروت با دارویی به نام بوسپیرون که برای درمان اختلالات اضطرابی استفاده میشود، تداخل دارد و خطر عوارض جانبی زیر را افزایش می دهد:
- سرگیجه
- خوابآلودگی
- سردرد
- تهوع
- عصبی بودن
- بیقراری
۶. کورتیکواستروئیدها
مصرف گریپ فروت میتواند سطح برخی کورتیکواستروئیدهای خوراکی (استروئیدها) را در بدن افزایش دهد از جمله:
- بودزونید، استروئیدی است که در درمان بیماری التهابی روده کرون استفاده میشود.
- مدرول (متیل پردنیزولون) که برای درمان چندین بیماری التهابی تجویز می شود.
وجود استروئید زیاد در جریان خون میتواند باعث سندروم کوشینگ که یک اختلال هورمونی ناشی از سطح بالای کورتیزول است، شود و یا خطر عوارض جانبی مانند فشار خون بالا یا احتباس مایعات را افزایش دهد.
داروهای ضد آریتمی
بعضی از داروهای ضد آریتمی با گریپ فروت تداخل دارند که عبارتند از:
- دروندارون (مولتاک)
- آمیودارون
هشدار:
این دو دارو نقش مهمی در مدیریت سلامت بیماران مبتلا به اختلالات ریتم قلبی دارند. تغییراتی که در اثر مصرف گریپ فروت در سطح این داروها ایجاد می شود گاهی اوقات باعث تغییرات خطرناک ریتم قلب می شود.
چند داروی دیابت
ساکساگلیپتین یک داروی دیابت در دسته داروهای مهارکننده دی پپتیدیل پپتیداز 4 (DPP4) است. گریپ فروت ممکن است با مسدود کردن پروتئین کبدی CYP3A4 که این دارو را تجزیه میکند، سطح ساکساگلیپتین را افزایش دهد.
عوارض جانبی بالا رفتن ساکساگلیپتین عبارتند از:
- سردرد
- عفونت دستگاه تنفسی فوقانی مانند سرماخوردگی معمولی
- عفونت دستگاه ادراری
جایگزین ها
اغلب جایگزینها شامل یک دسته مشابه اما متفاوت از داروهای دیابت به نام آگونیستهای پپتید شبه گلوکاگون 1 (GLP-1) هستند از جمله Victoza (لیراگلوتاید) و Ozempic (سماگلوتاید).
Allegra (فکسوفنادین)
Allegra (فکسوفنادین) نمونهای از آنتیهیستامین OTC است که با گریپ فروت تداخل دارد. گریپ فروت میتواند میزان ورود فکسوفنادین به جریان خون را محدود کند و اثربخشی دارو را کاهش دهد.
جایگزین ها
کلاریتین (لوراتادین)
رقیقکنندههای خون (ضد انعقادها)
رقیقکنندههای خونی که با گریپفروت تداخل دارند عبارتند از:
- الیکوئیس (آپیکسابان)
- پلاویکس (کلوپیدوگرل)
- زارلتو (ریواروکسابان)
- تیکاگرلور (بریلینتا)
جایگزین ها
وارفارین (کومادین) برای اهدافی مشابه آپیکسابان و ریواروکسابان استفاده میشود. اگرچه وارفارین به غذاهای حاوی ویتامین K حساس است، اما فعالسازی آن تحت تأثیر گریپ فروت قرار نمیگیرد.
برخی داروهای سرطان
گریپ فروت ممکن است با برخی از داروهای سرطان، مانند داساتینیب و نیلوتینیب که برای لوسمی میلوئیدی مزمن (CML) استفاده میشوند، تداخل داشته باشد. گریپ فروت مقدار این داروها را در بدن افزایش میدهد و خطر عوارض جانبی مانند مشکلات شدید ریتم قلب و سمیت را افزایش میدهد.
برخی داروهای درمان عفونتها
گریپ فروت با داروهای درمان عفونت زیر تداخل دارد:
- آنتی بیوتیکی به نام Ery-Tab (اریترومایسین)
- ریلپیویرین و داروهای مرتبط با HIV
- پریماکوئین و داروهای مرتبط با مالاریا
- پاکسلوید
- بیکسگراویر
- دوراویرین
- آلبندازول
اریترومایسین برای درمان چندین نوع عفونت باکتریایی استفاده میشود اما سطوح اضافی این دارو میتواند ریتم قلب را مختل کند. مطالعات نشان میدهد که آب گریپ فروت سطح دارو را در خون 84٪ افزایش میدهد!
جایگزینها
کلاریترومایسین و داکسی سایکلین.
برخی از مسکن ها
گریپ فروت با برخی از داروهای مسکن تداخل دارد و مصرف آنها به صورت همزمان، خطر کاهش خطرناک سرعت تنفس را افزایش میدهد. این مسکن ها عبارتند از:
- فنتانیل
- اکسی کدون
- کلشی سین (یک داروی قدیم درمان نقرس)
جایگزینها
مورفین و دیلادید مسکن هایی هستند که تحت تأثیر گریپ فروت قرار نمیگیرند.
داروهای درمان اختلال نعوظ و دستگاه ادراری
آب گریپ فروت ممکن است با داروهای زیر تداخل داشته باشد:
- فلوماکس (تامسولوزین)
- راپافلو (سیلودوسین)
- اوروکساترال (آلفوزوسین)
- ویاگرا (سیلدنافیل)
- تادالافیل (سیالیس)
داروهای هورمونی کنترل فشار خون
داروهای کاهش فشار خون هورمونی با کاهش فعالیت هورمونی به نام آنژیوتانسین 2 که به طور طبیعی فشار خون را کاهش میدهند. دو مورد از این داروها که با گریپ فروت تداخل دارند عبارتند از:
- لوزارتان (کوزار)
- اپلرنون (اینسپرا)
خوردن گریپ فروت اثرات لوزارتان را کاهش میدهد و به طور بالقوه توانایی آن را در کنترل فشار خون محدود میکند.
اگرچه اپلرنون مشابه لوزارتان عمل میکند، اما سطح آن هنگام مصرف با گریپ فروت افزایش مییابد. بالا رفتن بیش از حد اپلرنون میتواند باعث افزایش پتاسیم در خون شده و در ریتم قلب اختلال ایجاد کند.
برخی داروهای ضد افسردگی و ضد اضطراب
چندین داروی ضد افسردگی و ضد اضطراب که بعنوان داروهایی خلقی نیز شناخته می شوند با گریپ فروت تداخل دارند از جمله:
- کوئتیاپین (سروکوئل)
- لورازیدون (لاتودا)
- زیپرازیدون (ژئودون)
- بوسپیرون (بوسپار)
- دیازپام (والیوم)
- میدازولام (ورسد)
- تریازولام (هالسیون)
افزایش سطح داروهایی مانند کوئتیاپین و لورازیدون که برای درمان اختلالات خلقی و رفتاری استفاده می شوند، میتواند باعث تغییرات ریتم قلب یا خوابآلودگی شود.
علاوه بر این، دیازپام، میدازولام و تریازولام آرامبخشهایی هستند که گاهی اوقات برای درمان حملات پانیک یا سایر اشکال اضطراب استفاده میشوند. خوردن گریپ فروت، اثرات این داروها را افزایش داده و منجر به خواب آلودگی بیش از حد می شود.
